Przedstawiciele Nowej Nadziei zorganizowali w Bielsku-Białej konferencję prasową poświęconą kryzysowi wokół Trybunału Konstytucyjnego. Politycy skrytykowali działania zarówno obecnego rządu Donalda Tuska, jak i wcześniejsze decyzje Prawa i Sprawiedliwości. Ich zdaniem trwający od ponad dekady spór doprowadził do poważnego osłabienia autorytetu jednej z najważniejszych instytucji państwowych. Przedstawili również propozycję kompleksowej reformy, określanej jako reset konstytucyjny.
Konferencja odbyła się 4 listopada przed siedzibą Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej. Uczestnicy spotkania przekonywali, że kolejne ekipy rządzące wykorzystywały Trybunał Konstytucyjny do realizowania własnych celów politycznych, zamiast doprowadzić do odbudowy jego niezależności.
Nowa Nadzieja krytykuje PiS i obecny rząd
Adam Rakszawski przypomniał początki konfliktu konstytucyjnego z 2015 roku, kiedy rozpoczął się spór dotyczący wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego. W jego ocenie zarówno poprzednia władza, jak i obecnie rządzący przyczynili się do pogłębiania kryzysu.
Szczególnie krytycznie odniósł się do wydarzeń z 30 października i 3 listopada 2026 roku. Działania obecnej władzy określił jako próbę siłowego przejęcia kontroli nad Trybunałem.
– W miejsce Piotrowicza mamy Piotrowską. W miejsce prawej ręki Ziobry, prawą rękę Tuska – mówił Rakszawski.
Jak podkreślał, zastępowanie osób związanych z jednym obozem politycznym przedstawicielami drugiego nie rozwiązuje problemu niezależności instytucji.
Joanna Banaś: potrzebny reset konstytucyjny
Joanna Banaś przekonywała, że wieloletni konflikt pomiędzy Prawem i Sprawiedliwością a Platformą Obywatelską doprowadził do sytuacji, w której obywatele tracą zaufanie do Trybunału Konstytucyjnego.
Jej zdaniem odpowiedzialność za obecny kryzys ponoszą oba największe obozy polityczne, a kolejne próby przejmowania kontroli nad instytucją jedynie pogłębiają chaos.
Przedstawicielka Nowej Nadziei przypomniała, że ugrupowanie Sławomira Mentzena od dawna postuluje przeprowadzenie kompleksowego resetu konstytucyjnego.
Proponowany plan zakłada sześć zasadniczych zmian:
Wygaszenie kadencji wszystkich 15 sędziów Trybunału Konstytucyjnego, niezależnie od okoliczności ich wyboru.
Wybór nowego składu Trybunału przez Sejm wymaganą większością głosów.
Jednorazowe rozlosowanie długości pierwszych kadencji nowych sędziów – od roku do dziewięciu lat. Kolejne kadencje trwałyby dziewięć lat.
Składanie ślubowania przez sędziów bezpośrednio przed Sejmem.
Przyznanie prezesowi Trybunału prawa do samodzielnego publikowania orzeczeń, bez uzależniania ich ogłoszenia od decyzji władzy wykonawczej.
Wprowadzenie mechanizmu losowania z udziałem przedstawiciela Państwowej Komisji Wyborczej, gdyby Sejm nie wybrał nowego sędziego w ciągu 60 dni.
Zdaniem Joanny Banaś takie rozwiązania pozwoliłyby zakończyć obecny konflikt i ograniczyć możliwość ponownego podporządkowania Trybunału interesom jednej partii politycznej.
Mentzen i Zandberg mają podobne spojrzenie na kryzys?
Jednym z ciekawszych wątków konferencji było zwrócenie uwagi na podobieństwa pomiędzy propozycjami Sławomira Mentzena a stanowiskiem Adriana Zandberga, współprzewodniczącego partii Razem.
Joanna Banaś podkreślała, że politycy reprezentujący zupełnie odmienne środowiska ideowe zaczynają dostrzegać potrzebę kompleksowego rozwiązania problemu Trybunału Konstytucyjnego.
– Piekło zamarzło – komentowała ironicznie, wskazując na zbieżność części postulatów obu polityków.
Przedstawicielka Nowej Nadziei wymieniła również PSL i Polskę 2050 jako środowiska, w których dostrzegana jest potrzeba poszukiwania rozwiązania obecnego kryzysu.
W jej ocenie największy sprzeciw wobec resetu konstytucyjnego pochodzi ze strony PiS i Platformy Obywatelskiej, czyli ugrupowań, które przez ostatnią dekadę odgrywały kluczową rolę w sporze o Trybunał.
Apel o jedność ponad podziałami politycznymi
Do zakończenia politycznych podziałów apelował Tomasz Sidorczuk. Zwracał uwagę, że spór o Trybunał Konstytucyjny nie powinien być traktowany wyłącznie jako kolejna odsłona konfliktu pomiędzy prawicą a lewicą.
Podkreślał, że chodzi o fundamenty funkcjonowania demokratycznego państwa prawa, dlatego obywatele powinni samodzielnie poszukiwać informacji, analizować przekazy medialne i konfrontować stanowiska różnych środowisk.
Jego zdaniem społeczeństwo podzielone politycznie jest łatwiejsze do kontrolowania, dlatego niezależnie od poglądów obywatele powinni potrafić wspólnie występować w obronie zasad demokratycznych.
Konfederacja nie wyklucza przedterminowych wyborów
Oficjalne stanowisko ugrupowania przedstawił Cezary Czapiga, który skrytykował działania rządu Donalda Tuska związane z Trybunałem Konstytucyjnym.
Przedstawiciele Nowej Nadziei sprzeciwili się angażowaniu policji i innych służb mundurowych w konflikt dotyczący funkcjonowania tej instytucji. Ocenili takie działania jako niedopuszczalną ingerencję w jej niezależność, określając je jako bezprawne i noszące znamiona zamachu stanu.
Politycy zapowiedzieli również możliwy scenariusz na wypadek odrzucenia propozycji resetu konstytucyjnego przez PiS i Koalicję Obywatelską.
W takiej sytuacji alternatywą miałyby być przedterminowe wybory parlamentarne. Nowa większość parlamentarna mogłaby następnie przeprowadzić kompleksową reformę Trybunału.
Możliwe protesty w Bielsku-Białej
Podczas konferencji przedstawiciele Nowej Nadziei zapowiedzieli możliwość organizacji pokojowych protestów pod biurami parlamentarzystów obecnej koalicji rządzącej. Takie działania nie są wykluczone również w Bielsku-Białej.
Decyzje w tej sprawie mają zależeć od dalszego rozwoju sytuacji politycznej, a szczególnie od przebiegu rozpoczynającego się 5 listopada posiedzenia Sejmu.
Politycy podkreślili, że ewentualne protesty powinny mieć charakter ponadpartyjny. Do udziału chcieliby zaprosić wszystkich obywateli, niezależnie od ich poglądów, sympatii politycznych czy przynależności partyjnej.
W ocenie przedstawicieli Nowej Nadziei obrona prawidłowego funkcjonowania państwa nie powinna być utożsamiana z popieraniem konkretnego ugrupowania.
Głównym postulatem konferencji było zakończenie wieloletniego konfliktu wokół Trybunału Konstytucyjnego poprzez kompleksowy reset konstytucyjny. Politycy przekonywali, że zamiast kolejnych prób przejmowania kontroli nad instytucją przez zmieniające się większości parlamentarne potrzebne jest rozwiązanie, które zapewni jej niezależność w przyszłości.
Materiał powstał na podstawie informacji i stanowiska przesłanego do redakcji Super-Nowa.pl przez przedstawicieli Nowej Nadziei.
